SIM Swap คืออะไร คนร้ายยึดเบอร์มือถือแล้วเข้าถึงบัญชีได้อย่างไร

SIM Swap คือการที่มิจฉาชีพหลอกผู้ให้บริการมือถือให้ย้ายเบอร์ของคุณไปใช้กับ SIM หรือ eSIM ที่อยู่ในเครื่องของคนร้าย หากทำสำเร็จ คนร้ายอาจรับสายและ SMS ที่ส่งมาที่เบอร์นั้น รวมถึงรหัสยืนยันบางประเภท แล้วนำข้อมูลไปพยายามเข้าถึงบัญชีอื่นต่อ

ComSiam ขอเน้นว่า การที่มือถือไม่มีสัญญาณเพียงอย่างเดียวยังยืนยันไม่ได้ว่าถูกยึดเบอร์ เพราะอาจเกิดจากสัญญาณขัดข้องหรือ SIM มีปัญหา แต่ควรตรวจสอบทันทีหากเกิดพร้อมกับแจ้งเตือนการเปลี่ยน SIM หรือธุรกรรมที่คุณไม่ได้ทำ

① คนร้ายยึดเบอร์มือถือได้อย่างไร?

มิจฉาชีพอาจนำข้อมูลส่วนตัวที่หาได้หรือหลอกขอจากเหยื่อ ไปแอบอ้างกับผู้ให้บริการเครือข่ายว่าเป็นเจ้าของเบอร์ แล้วขอเปลี่ยน SIM หรือย้ายเบอร์ไปยัง SIM ใหม่ อีกวิธีคือหลอกให้เจ้าของเบอร์เปิดใช้งาน SIM/eSIM ตามคำแนะนำของคนร้าย

เมื่อเบอร์ถูกย้ายไปแล้ว โทรศัพท์เครื่องเดิมอาจรับสายและ SMS ไม่ได้ คนร้ายอาจพยายามใช้เบอร์นั้นรับรหัสยืนยันหรือรีเซ็ตรหัสผ่านของบริการอื่นด้วย ทั้งนี้ SIM Swap ไม่ได้ทำให้เข้าบัญชีธนาคารได้โดยอัตโนมัติ เพราะแต่ละธนาคารมีขั้นตอนและระบบป้องกันของตนเอง แต่การเสียการควบคุมเบอร์อาจเพิ่มความเสี่ยง โดยเฉพาะหากคนร้ายมีข้อมูลอื่นของคุณด้วย

② สัญญาณเตือนที่ควรตรวจสอบ

• โทรศัพท์ขึ้น “ไม่มีบริการ” หรือรับสายและ SMS ไม่ได้กะทันหัน ทั้งที่คนรอบตัวมีสัญญาณปกติ
• ได้รับข้อความแจ้งเปลี่ยน SIM, เปิดใช้งาน SIM ใหม่ หรือย้ายเบอร์ โดยไม่ได้ร้องขอ
• มีอีเมลหรือแจ้งเตือนว่ามีคนพยายามเข้าสู่ระบบหรือเปลี่ยนรหัสผ่าน
• แอปธนาคารหรืออีเมลแจ้งธุรกรรมหรือการเปลี่ยนแปลงที่คุณไม่ได้ทำ

อาการเหล่านี้อาจมีสาเหตุอื่นได้ด้วย ให้ใช้โทรศัพท์อีกเครื่องติดต่อผู้ให้บริการมือถือผ่านช่องทางทางการ เพื่อถามว่ามีคำขอเปลี่ยน SIM หรือย้ายเบอร์หรือไม่

③ ป้องกันเบอร์และบัญชีไว้ก่อน

1. ตั้งรหัสผ่านหรือ PIN สำหรับบัญชีผู้ให้บริการมือถือ หากค่ายมือถือมีบริการนี้
2. สอบถามค่ายมือถือเรื่องการล็อกหรือยืนยันตัวตนเพิ่มเติม ก่อนเปลี่ยน SIM หรือย้ายเบอร์ และใช้มาตรการที่ผู้ให้บริการมีให้
3. อย่าบอก OTP หรือรหัสบัญชีมือถือให้ใคร แม้อ้างว่าเป็นพนักงานค่ายมือถือ ธนาคาร หรือตำรวจ
4. อย่าสแกนใบหน้าหรือส่งเอกสารเพื่อเปิด SIM ให้บุคคลอื่น หากไม่เข้าใจวัตถุประสงค์และผู้ให้บริการ
5. ตั้งรหัสผ่านอีเมลและบัญชีการเงินให้ไม่ซ้ำกัน เปิดการแจ้งเตือนการเข้าสู่ระบบและธุรกรรม
6. ถามธนาคารว่ามีทางเลือกยืนยันตัวตนอื่นหรือไม่ และตรวจสอบอุปกรณ์ที่ผูกกับ Mobile Banking เป็นระยะ

สำนักงาน กสทช. เตือนให้ระมัดระวังการให้ผู้อื่นใช้ข้อมูลส่วนตัวหรือสแกนใบหน้าเพื่อเปิด SIM ให้บุคคลอื่น ส่วนธนาคารแห่งประเทศไทยกำหนดมาตรการด้านความปลอดภัยสำหรับ Mobile Banking รวมถึงการจำกัดการใช้งานตามอุปกรณ์และการตรวจจับความเสี่ยง

④ ถ้าสงสัยว่าเบอร์ถูกย้ายไปแล้ว

1. ใช้โทรศัพท์อีกเครื่องติดต่อผู้ให้บริการมือถือผ่านหมายเลขหรือช่องทางบนเว็บไซต์ทางการ แจ้งว่าอาจมีการเปลี่ยน SIM โดยไม่ได้อนุญาต และขอระงับหรือกู้คืนเบอร์
2. ติดต่อธนาคารและผู้ให้บริการอีเมลจากช่องทางทางการ แจ้งความเสี่ยง ขอให้ตรวจสอบการเข้าสู่ระบบและธุรกรรม
3. เมื่อได้เบอร์คืนแล้ว ให้เปลี่ยนรหัสผ่านบัญชีสำคัญจากอุปกรณ์ที่เชื่อถือได้ และออกจากระบบในอุปกรณ์ที่ไม่รู้จัก
4. ตรวจรายการเงินและแจ้งธนาคารทันทีหากพบรายการที่ไม่ได้ทำ
5. เก็บข้อความแจ้งเตือน วันเวลา และหลักฐานการติดต่อไว้

หากมีเงินถูกโอนออก ให้รีบแจ้งธนาคารและติดต่อ AOC 1441 เพื่อขอคำแนะนำ

⑤ อย่าพึ่งพา SMS เพียงช่องทางเดียว

SMS เป็นช่องทางหนึ่งที่ใช้รับรหัสยืนยัน แต่ถ้าเบอร์ถูกย้าย คนร้ายอาจเข้าถึงข้อความได้ การตั้งรหัสผ่านที่ไม่ซ้ำ เปิดการแจ้งเตือนบัญชี และตรวจสอบการเปลี่ยน SIM กับค่ายมือถือจึงช่วยเพิ่มชั้นป้องกันได้ อย่าเชื่อสายโทรเข้าที่บอกว่าต้องให้ OTP เพื่อ “ยกเลิกการย้ายเบอร์” ให้วางสายแล้วโทรหาผู้ให้บริการเอง

ComSiam สรุปว่า หากเบอร์หายสัญญาณพร้อมมีแจ้งเตือนเปลี่ยน SIM ให้ตรวจสอบกับค่ายมือถือทันที และรีบแจ้งธนาคารหากมีความเสี่ยงต่อบัญชี อย่าบอก OTP หรือข้อมูลส่วนตัวเพื่อให้ใครช่วย “แก้ปัญหา” ทางโทรศัพท์