วิธีพิมพ์หนังสือเล่มเล็กด้วยเครื่องพิมพ์ทั่วไป

การพิมพ์หนังสือเล่มเล็กช่วยจัดเอกสารหลายหน้าให้อยู่ในรูปแบบที่พับครึ่งและเย็บเป็นเล่มได้ โดยเครื่องพิมพ์จะจัดลำดับหน้าให้หน้าที่ต้องอยู่คู่กันพิมพ์ลงบนกระดาษแผ่นเดียว เหมาะกับคู่มือ โปรแกรมงาน ใบปลิว หรือเอกสารแจก

ใช้กระดาษ A4 พิมพ์สองด้านแล้วพับครึ่ง จะได้หน้าหนังสือขนาดประมาณ A5 ทั้งนี้เครื่องพิมพ์ต้องรองรับการพิมพ์สองหน้าอัตโนมัติ หรือสามารถพลิกกระดาษพิมพ์อีกด้านเองได้

เตรียมเอกสารก่อนพิมพ์เป็นเล่ม

ก่อนตั้งค่าพิมพ์ ให้ตรวจสิ่งต่อไปนี้

• เนื้อหาเรียงตามลำดับการอ่านปกติในเอกสาร
• จำนวนหน้าควรเป็นชุดละ 4 หน้า เพราะกระดาษหนึ่งแผ่นมี 4 หน้าหนังสือเมื่อพิมพ์สองด้านและพับครึ่ง
• หากจำนวนหน้าไม่ครบ 4 หน้า อาจมีหน้าว่างเพิ่มท้ายเล่ม
• เว้นระยะขอบด้านในให้พอสำหรับการพับหรือเย็บเล่ม
• ทดลองพิมพ์หนึ่งชุดก่อนพิมพ์เอกสารทั้งหมด

วิธีตั้งค่าพิมพ์หนังสือเล่มเล็กใน Microsoft Word

① เปิดการตั้งค่าหน้ากระดาษ

เปิดเอกสารใน Word แล้วไปที่ เค้าโครง (Layout) > ระยะขอบ (Margins) > ระยะขอบแบบกำหนดเอง (Custom Margins)

② เลือกรูปแบบ Book fold

ในหน้าต่างตั้งค่าหน้ากระดาษ ให้หาตัวเลือก หลายหน้า (Multiple pages) แล้วเลือก พับหนังสือ (Book fold) จากนั้นตรวจขนาดกระดาษ เช่น A4 และตั้งระยะขอบให้เหมาะกับการพับหรือเย็บ

เมื่อเลือก Book fold แล้ว Word จะจัดหน้าเอกสารใหม่ให้เป็นหน้าคู่สำหรับพิมพ์เป็นเล่ม ตัวอย่างเช่น หน้าปกกับหน้าสุดท้ายอาจอยู่คู่กันบนกระดาษแผ่นเดียว ซึ่งเป็นการจัดเรียงตามรูปแบบหนังสือ

③ ตรวจตัวอย่างการจัดหน้า

เปิดตัวอย่างก่อนพิมพ์และตรวจว่า

• หน้าปกอยู่ตำแหน่งถูกต้อง
• หน้าต่าง ๆ เรียงตามลำดับเมื่อพับกระดาษ
• ข้อความไม่ชิดขอบพับมากเกินไป
• แนวกระดาษและขนาดกระดาษตรงกับที่ใส่ในเครื่อง

หากมีหน้าว่างท้ายเอกสาร ให้ตรวจจำนวนหน้าและการแบ่งหน้าใน Word ก่อนสั่งพิมพ์

④ เลือกการพิมพ์สองหน้า

หากเครื่องพิมพ์รองรับ ให้เลือกพิมพ์สองหน้าอัตโนมัติ และตรวจตัวเลือกการพลิกกระดาษตามที่โปรแกรมแนะนำ หากเครื่องไม่รองรับ ให้เลือกพิมพ์สองหน้าแบบพลิกกระดาษเอง หรือพิมพ์หน้าคี่และหน้าเลขคู่แยกกันตามคำแนะนำของ Word

ทิศทางการพลิกอาจต่างกันตามเครื่องพิมพ์ จึงควรทดลองพิมพ์กระดาษหนึ่งแผ่นก่อน

⑤ พับและตรวจเล่มทดลอง

หลังพิมพ์เสร็จ ให้เรียงกระดาษตามชุดแล้วพับครึ่ง ตรวจว่าหน้าต่าง ๆ ต่อเนื่องกันและไม่กลับหัว หากต้องการเย็บกลางเล่ม ให้ตรวจว่าระยะขอบด้านในมีพื้นที่เพียงพอ

วิธีพิมพ์หนังสือเล่มเล็กจาก PDF

หากเอกสารเป็น PDF ให้เปิดด้วยโปรแกรมอ่าน PDF ที่มีตัวเลือก Booklet หรือ Booklet printing

1. เปิดไฟล์แล้วเลือก Print
2. เลือกโหมด Booklet
3. เลือกพิมพ์ทั้งสองด้าน หากเครื่องรองรับ
4. เลือกการพลิกตามขอบที่โปรแกรมกำหนด
5. ตรวจตัวอย่างการจัดหน้าและขนาดกระดาษ
6. ทดลองพิมพ์หนึ่งชุด แล้วพับตรวจลำดับหน้าก่อนพิมพ์เพิ่ม

หากไม่มีตัวเลือก Booklet ในโปรแกรมที่ใช้ ให้ตรวจว่าไดรเวอร์เครื่องพิมพ์มีโหมดจัดหน้าเป็นหนังสือหรือไม่ หรือเปิดไฟล์ด้วยโปรแกรมอ่าน PDF ที่รองรับการพิมพ์แบบนี้

พิมพ์หนังสือเล่มเล็กด้วยเครื่องพิมพ์ที่ไม่มีพิมพ์สองหน้าอัตโนมัติ

เครื่องพิมพ์ทั่วไปที่พิมพ์ได้ครั้งละด้านยังใช้พิมพ์หนังสือเล่มเล็กได้ โดยใช้คำสั่งพิมพ์สองหน้าแบบพลิกกระดาษเอง หรือพิมพ์ด้านแรกก่อนแล้วนำกระดาษกลับเข้าเครื่องเพื่อพิมพ์อีกด้าน

ขั้นตอนการใส่กระดาษกลับขึ้นอยู่กับรุ่นเครื่องพิมพ์ ควรเขียนเครื่องหมายทดสอบบนกระดาษหนึ่งแผ่นเพื่อดูว่าเครื่องพิมพ์ด้านใดและป้อนขอบใดก่อน จากนั้นพิมพ์เล่มทดลองและตรวจการเรียงหน้าก่อนเริ่มพิมพ์จริง

ปัญหาที่พบบ่อยและวิธีแก้

ปัญหา	วิธีตรวจสอบ
หน้ากระดาษเรียงไม่ต่อเนื่อง	ตรวจว่าเลือก Book fold หรือ Booklet และพับกระดาษตามแนวที่กำหนด
หน้าหลังกลับหัว	ตรวจตัวเลือกการพลิกกระดาษและทดลองพิมพ์หนึ่งแผ่น
มีหน้าว่างในเล่ม	ตรวจจำนวนหน้า การแบ่งหน้า และหน้าว่างท้ายเอกสาร
ข้อความชิดรอยพับ	เพิ่มระยะขอบด้านในหรือปรับพื้นที่เข้าเล่ม
พิมพ์ได้ด้านเดียว	เปิดใช้พิมพ์สองหน้า หรือพิมพ์สองรอบโดยพลิกกระดาษเอง
ขนาดหน้าไม่ตรงหลังพับ	ตรวจขนาดกระดาษและการตั้งค่าหน้ากระดาษก่อนพิมพ์

คำถามที่พบบ่อย

ใช้กระดาษ A4 พิมพ์หนังสือเล่มเล็กได้ขนาดเท่าไร

หากพิมพ์สองด้านบน A4 แล้วพับครึ่ง จะได้หน้าหนังสือขนาดใกล้เคียง A5

จำนวนหน้าต้องหารด้วย 4 ลงตัวหรือไม่

ควรจัดจำนวนหน้าให้เป็นชุดละ 4 หน้า เพราะกระดาษหนึ่งแผ่นที่พิมพ์สองด้านและพับครึ่งจะมีหน้าหนังสือ 4 หน้า หากจำนวนหน้าไม่ครบ อาจมีหน้าว่างเพิ่มในเล่ม

เครื่องพิมพ์พิมพ์หน้าเดียวทำหนังสือเล่มเล็กได้ไหม

ได้ หากโปรแกรมหรือไดรเวอร์รองรับการพิมพ์สองหน้าแบบพลิกกระดาษเอง ให้พิมพ์ด้านแรกแล้วนำกระดาษกลับมาพิมพ์อีกด้าน โดยต้องทดลองทิศทางการใส่กระดาษก่อน

พับแล้วหน้ากลับหัวหรือเรียงผิด ต้องแก้อย่างไร

ตรวจว่าเอกสารถูกตั้งเป็น Book fold หรือ Booklet และเลือกการพลิกกระดาษถูกต้อง ทดลองพิมพ์ชุดสั้น ๆ แล้วพับตรวจลำดับก่อนพิมพ์ทั้งหมด

สรุป

การพิมพ์หนังสือเล่มเล็กด้วยเครื่องพิมพ์ทั่วไปทำได้โดยตั้งค่า Book fold ใน Word หรือ Booklet ในโปรแกรมอ่าน PDF จากนั้นพิมพ์สองหน้าและพับกระดาษครึ่งหนึ่ง หากเครื่องพิมพ์ไม่มีระบบพิมพ์สองหน้าอัตโนมัติ ให้ใช้วิธีพลิกกระดาษเองและทดลองทิศทางก่อน

ComSiam แนะนำให้ตรวจลำดับหน้า ระยะขอบด้านใน และหน้าว่างในเล่มทดลองก่อนพิมพ์จริง เมื่อพับแล้วอ่านต่อเนื่องและไม่กลับหัว จึงค่อยพิมพ์จำนวนที่ต้องการ

การทดลองหนึ่งชุดช่วยให้เห็นผลการจัดหน้าและการป้อนกระดาษของเครื่องได้ชัดเจน ComSiam แนะนำให้เก็บเล่มทดลองไว้เป็นตัวอย่างสำหรับพิมพ์ครั้งต่อไป