วิธีดูแลและทำความสะอาดเครื่องพิมพ์ 3D

การดูแลเครื่องพิมพ์ 3D สม่ำเสมอช่วยลดเศษวัสดุสะสมและทำให้ตรวจพบความผิดปกติได้เร็ว วิธีทำความสะอาดและรอบบำรุงรักษาขึ้นอยู่กับรุ่นและเทคโนโลยี เครื่อง FDM กับเครื่อง Resin จึงมีจุดดูแลที่ต่างกัน ควรอ่านคู่มือประจำรุ่นก่อนเริ่มทำทุกครั้ง

① ปิดเครื่องและเตรียมพื้นที่ทำงาน

ก่อนทำความสะอาด ให้หยุดงานพิมพ์ ปิดเครื่อง และรอให้ชิ้นส่วนที่ร้อนเย็นลง เว้นแต่คู่มือจะกำหนดขั้นตอนเฉพาะที่ต้องให้หัวฉีดอุ่นอยู่

จัดพื้นที่ให้แห้งและมีแสงสว่างเพียงพอ เตรียมผ้านุ่มหรืออุปกรณ์ที่ผู้ผลิตแนะนำ อย่าใช้สารทำความสะอาด น้ำมัน หรือเครื่องมือขูดกับชิ้นส่วนโดยไม่ตรวจว่ารุ่นนั้นรองรับหรือไม่

② ทำความสะอาดฐานพิมพ์

นำเศษชิ้นงานและวัสดุที่เหลือออกจากฐาน แล้วทำความสะอาดพื้นผิวตามคำแนะนำของผู้ผลิต ฐานพิมพ์มีหลายชนิด เช่น แผ่นยืดหยุ่น กระจก หรือแผ่นเคลือบ วิธีใช้น้ำยาและอุปกรณ์จึงไม่เหมือนกัน

หลีกเลี่ยงการสัมผัสพื้นที่พิมพ์ด้วยมือหลังทำความสะอาด เพราะคราบมันอาจลดการยึดเกาะของชั้นแรก

③ ดูแลหัวฉีดและชุดป้อนเส้นของเครื่อง FDM

ตรวจดูว่ามีเศษพลาสติกติดรอบหัวฉีด เฟืองป้อนเส้น หรือช่องทางเดินวัสดุหรือไม่ ทำความสะอาดเฉพาะส่วนที่คู่มือระบุ และป้องกันไม่ให้เศษวัสดุตกเข้าไปในชุดกลไกหรือท่อ

หากต้องทำความสะอาดหัวฉีดขณะอุ่น ให้ทำตามคู่มือของรุ่นนั้นอย่างเคร่งครัด ระวังการสัมผัสหัวฉีดและบล็อกทำความร้อน เพราะอาจยังมีอุณหภูมิสูง

④ ตรวจพัดลม แกน และสายพาน

ตรวจว่ามีฝุ่นหรือเศษพลาสติกติดบริเวณพัดลมหรือแกนเคลื่อนที่หรือไม่ หากใช้ลมเป่าทำความสะอาด ให้ป้องกันไม่ให้ใบพัดหมุนเร็วเกินไปตามคำแนะนำผู้ผลิต ตรวจสายพานและแกนว่ามีสิ่งกีดขวาง เสียงผิดปกติ หรือการเคลื่อนที่ติดขัดหรือไม่

การหล่อลื่นแกนหรือรางเลื่อนควรทำเฉพาะจุดและตามรอบที่คู่มือของรุ่นกำหนด ใช้สารหล่อลื่นที่ผู้ผลิตแนะนำ ไม่ควรใส่น้ำมันทั่วไปลงบนทุกชิ้นส่วน

⑤ ดูแลเครื่องพิมพ์แบบ Resin

เครื่อง Resin ต้องจัดการเรซินเหลวและของเสียตามข้อกำหนดของวัสดุ สวมอุปกรณ์ป้องกันตามคู่มือ และเช็ดหรือทำความสะอาดถังเรซินกับแท่นพิมพ์ด้วยวิธีที่ไม่ทำให้ฟิล์มหรือพื้นผิวเสียหาย

ป้องกันเรซินจากแสงที่ทำให้แข็งตัวโดยไม่ตั้งใจ และอย่าเทเรซินหรือน้ำยาที่ปนเปื้อนลงท่อระบายน้ำ ให้ปฏิบัติตามคำแนะนำด้านความปลอดภัยและการกำจัดของเสียของผู้ผลิต

⑥ ตรวจสภาพเครื่องเป็นประจำ

ใช้เช็กลิสต์สั้น ๆ หลังใช้งานหรือก่อนเริ่มพิมพ์งานสำคัญ

  • ฐานพิมพ์สะอาดและติดตั้งแน่น
  • ไม่มีเศษวัสดุขวางทางเคลื่อนที่
  • พัดลมและช่องระบายอากาศไม่มีฝุ่นสะสมมาก
  • สายพานและแกนเคลื่อนที่ไม่ติดขัด
  • สายไฟและขั้วต่อไม่มีร่องรอยชำรุด
  • วัสดุพิมพ์จัดเก็บตามคำแนะนำ

หากพบเสียง กลิ่น หรือความร้อนผิดปกติ ให้หยุดใช้งานและตรวจคู่มือหรือปรึกษาศูนย์บริการ อย่าฝืนพิมพ์ต่อเพื่อหลีกเลี่ยงความเสียหายเพิ่มเติม

⑦ สรุปการดูแลเครื่องพิมพ์ 3D

ปิดเครื่องและรอให้เย็นก่อนทำความสะอาดจุดที่ร้อน ดูแลฐานพิมพ์ หัวฉีด และกลไกตามชนิดเครื่อง แล้วตรวจสภาพวัสดุและชิ้นส่วนเป็นระยะ ComSiam แนะนำให้จดวันที่ทำความสะอาดและงานบำรุงรักษาไว้ เพื่อไม่พลาดรอบที่คู่มือกำหนด

เครื่องแต่ละรุ่นใช้วัสดุและชิ้นส่วนต่างกัน จึงควรยึดคู่มือเฉพาะรุ่นเป็นหลัก หากไม่แน่ใจว่าสารทำความสะอาดหรือสารหล่อลื่นชนิดใดใช้ได้ ให้ตรวจสอบกับผู้ผลิตหรือศูนย์บริการก่อน โดย ComSiam สามารถช่วยจัดรายการจุดที่ควรตรวจตามประเภทเครื่องได้