ถ้าอำนาจไม่ชัด ทุกเรื่องจะไหลขึ้นบนโดยอัตโนมัติ
🔍 บทนำ: ทำไมผังองค์กรถึงไม่ช่วยอะไร
หลายองค์กรมีผังสวย
ตำแหน่งชัด
สายบังคับบัญชาครบ
แต่ในชีวิตจริง:
- เรื่องเล็กก็ยังต้องถามบน
- เรื่องด่วนก็ยังรอเจ้าของ
- เรื่องซ้ำก็ยังไม่มีใครกล้าตัดสินใจ
พูดตรงจากงานจริง
ผังองค์กรบอกว่าใครเป็นใคร แต่ไม่เคยบอกว่า “ใครตัดสินใจอะไรได้จริง”
🔍 “เส้นแบ่งอำนาจ” คืออะไร
ไม่ใช่ตำแหน่ง
ไม่ใช่ยศ
ไม่ใช่ชื่อบนการ์ด
แต่คือ:
- ใครมีสิทธิ์ตัดสินใจเรื่องอะไร
- ขอบเขตการตัดสินใจอยู่ตรงไหน
- ถ้าเกินขอบเขต ต้องส่งต่อระดับใด
- ตัดสินใจแล้ว ใครต้องรับผลกระทบ
เส้นแบ่งอำนาจ
คือ แผนที่การตัดสินใจของระบบ
⚠️ ระบบที่ไม่มีเส้นแบ่งอำนาจ จะดึงทุกเรื่องขึ้นบน
จากเคสจริง:
- ทีมเลือกไม่กล้า
- หัวหน้ากลัวรับผิด
- เจ้าของถูกเรียกตลอด
- งานช้าเพราะรอคำตอบ
ทั้งหมดนี้
ไม่ได้เกิดจากคนไม่เก่ง
แต่เกิดจาก ระบบไม่บอกว่าใครควรตัดสินใจ
❌ ความเข้าใจผิด: “ตำแหน่งสูง = อำนาจตัดสินใจ”
เจ้าของระบบจำนวนมากคิดว่า:
- ❌ เป็นหัวหน้าแล้วควรรู้เอง
- ❌ ประสบการณ์จะบอก
- ❌ ถ้าพลาด ค่อยแก้
ความจริงคือ
ถ้าอำนาจไม่ถูกออกแบบ
ทุกคนจะเลือกทางที่ปลอดภัยที่สุดคือ
ถามคนบนสุด
🔍 เจ้าของระบบที่คิดเป็น จะถามอะไร
แทนที่จะถามว่า:
“ทำไมเรื่องนี้ยังมาถึงฉัน”
เขาจะถามว่า:
- เรื่องนี้ควรจบที่ระดับไหน
- ถ้าเลือกผิด ผลเสียแค่ไหน
- ใครควรมีอำนาจเลือกโดยไม่ต้องขอ
- เราจะเขียนเส้นแบ่งนี้ให้ชัดยังไง
นี่คือการคิด
เพื่อให้การตัดสินใจหยุดก่อนถึงเจ้าของ
🛠️ วิธีคิดแบบ Owner-Free: ออกแบบเส้นแบ่งอำนาจ
ถ้าผมเป็นเจ้าของระบบ
ผมจะทำแบบนี้:
- ลิสต์การตัดสินใจทั้งหมด
- จัดกลุ่มตาม “ผลกระทบ” ไม่ใช่ตำแหน่ง
- ระบุระดับอำนาจที่ตัดสินใจได้
- เขียนให้ชัดว่า “ไม่ต้องถาม” ในระดับไหน
- สื่อสารซ้ำจนกลายเป็นพฤติกรรม
เป้าหมายคือ
ทุกคนรู้ว่าควรหยุดตรงไหน และควรไปต่อเมื่อไร
⚠️ ทำไมหลายระบบเขียนเส้นแบ่งแล้วไม่เวิร์ก
เพราะ:
- เขียนกว้างเกินไป
- ไม่ผูกกับงานจริง
- เปลี่ยนบ่อยจนไม่มีใครจำ
- เจ้าของยังรับเรื่องอยู่ดี
ถ้าเส้นแบ่งมี แต่ไม่ถูกใช้
ระบบจะ กลับไปพึ่งเจ้าของเหมือนเดิม
🧯 สัญญาณว่า “เส้นแบ่งอำนาจของคุณไม่ชัด”
ถ้าคุณ:
- ยังถูกถามเรื่องเดิม
- ทีมเลือกไม่กล้า
- เรื่องเล็กก็ยังต้องขอ
- ไม่มีใครมั่นใจว่าใครมีสิทธิ์ตัดสินใจ
นี่คือสัญญาณว่า
เส้นแบ่งอำนาจยังไม่ทำงานจริง
🔍 ระบบที่ดี ต้อง “ตัดสินใจใกล้งาน”
แนวคิดแบบเจ้าของระบบจริง:
- การตัดสินใจควรอยู่ใกล้ปัญหาที่สุด
- ยิ่งผลกระทบต่ำ ยิ่งไม่ควรไหลขึ้น
- เส้นแบ่งอำนาจ ต้องชัดกว่าผังองค์กร
- ระบบที่ดี ทำให้คนกล้ารับผิดในขอบเขตที่ชัด
ระบบที่ดี
จะทำให้การตัดสินใจ
จบเร็ว โดยไม่ต้องเรียกเจ้าของ
✅ บทสรุปแบบ Owner-Free
ถ้าระบบของคุณ:
- มีผัง แต่ไม่มีใครกล้าตัดสินใจ
- เรื่องเล็กยังต้องถาม
- เจ้าของยังเป็นคอขวด
ปัญหาไม่ใช่โครงสร้างตำแหน่ง
แต่คือ คุณยังไม่ออกแบบ “เส้นแบ่งอำนาจ” ให้ทำงานจริง
Owner-Free System
ไม่ได้ต้องการหัวหน้ามากขึ้น
แต่มันต้องการ อำนาจที่ชัดขึ้น ในจุดที่ควรชัด
🔍 คำถามชวนคิด
จากการตัดสินใจทั้งหมดในระบบคุณ
มีเรื่องไหนบ้าง
ที่ควรจบได้ตั้งแต่ระดับหน้างาน
แต่ยังไหลมาถึงคุณ
และคุณจะเขียนเส้นแบ่งอำนาจอย่างไร
เพื่อให้เรื่องนั้นไม่ต้องมาถึงคุณอีก?