Subnet คืออะไร? วิธีแบ่งเครือข่าย Cloud ให้ปลอดภัยและจัดการง่าย

Subnet คือเครือข่ายย่อยที่แบ่งออกมาจากเครือข่ายหลัก เช่น VPC หรือ Virtual Network ใช้จัดกลุ่มเซิร์ฟเวอร์และทรัพยากรบน Cloud ให้เป็นสัดส่วน ช่วยกำหนดเส้นทางการรับส่งข้อมูลและควบคุมการเข้าถึงของแต่ละกลุ่มได้ง่ายขึ้น

การแบ่ง Subnet ที่เหมาะสมช่วยแยกระบบที่เปิดให้ผู้ใช้เข้าถึงออกจากระบบภายใน เช่น วางเว็บเซิร์ฟเวอร์ไว้ในส่วนหนึ่ง และฐานข้อมูลไว้อีกส่วนหนึ่ง อย่างไรก็ตาม การสร้าง Subnet เพียงอย่างเดียวไม่ได้ทำให้ระบบปลอดภัย ต้องกำหนดเส้นทางและกฎ Firewall ให้สอดคล้องกันด้วย

❶ Subnet ทำงานอย่างไร

Subnet คือช่วง IP Address ที่กำหนดไว้ภายในเครือข่ายหลัก ทรัพยากรที่เชื่อมต่อกับ Subnet จะได้รับ IP จากช่วงที่กำหนด และใช้เครือข่ายนั้นรับส่งข้อมูลตามเส้นทางและกฎที่ตั้งไว้

ตัวอย่างเช่น หาก VPC มีช่วง IP 10.0.0.0/16 ผู้ดูแลอาจแบ่งช่วงย่อยเป็น 10.0.1.0/24 สำหรับเว็บเซิร์ฟเวอร์ และ 10.0.2.0/24 สำหรับฐานข้อมูล ตัวอย่างนี้แสดงแนวคิดการแบ่งช่วง IP เท่านั้น จำนวน IP ที่นำไปใช้ได้จริงอาจแตกต่างกันตามผู้ให้บริการ Cloud

❷ แบ่ง Subnet เพื่ออะไร

① แยกระบบตามหน้าที่

การแยกเว็บเซิร์ฟเวอร์ ฐานข้อมูล และระบบจัดการไว้คนละ Subnet ช่วยให้เห็นโครงสร้างระบบชัดเจน และกำหนดการสื่อสารระหว่างแต่ละส่วนได้ตรงตามหน้าที่

② ควบคุมเส้นทางข้อมูล

แต่ละ Subnet สามารถใช้เส้นทางเครือข่ายที่ต่างกันได้ เช่น Subnet สำหรับเว็บไซต์อาจมีเส้นทางรับส่งข้อมูลกับอินเทอร์เน็ต ส่วน Subnet สำหรับฐานข้อมูลอาจสื่อสารเฉพาะกับระบบภายใน

③ แยกขอบเขตความปลอดภัย

การแบ่ง Subnet ช่วยให้กำหนดกฎ Firewall หรือ Network Security Group ตามกลุ่มทรัพยากรได้ เช่น อนุญาตให้เว็บเซิร์ฟเวอร์เชื่อมต่อฐานข้อมูลผ่านพอร์ตที่กำหนด และจำกัดการเชื่อมต่อจากแหล่งอื่น

❸ Public Subnet กับ Private Subnet ต่างกันอย่างไร

คำว่า Public Subnet และ Private Subnet ใช้อธิบายรูปแบบการเชื่อมต่อของ Subnet โดยรายละเอียดขึ้นอยู่กับผู้ให้บริการและการตั้งค่า โดยทั่วไป Public Subnet มีเส้นทางที่เกี่ยวข้องกับการรับส่งข้อมูลจากอินเทอร์เน็ต ส่วน Private Subnet ไม่เปิดให้เข้าถึงจากอินเทอร์เน็ตโดยตรง

ชื่อ Subnet อย่างเดียวไม่ได้กำหนดว่าระบบจะเข้าถึงได้หรือไม่ ต้องตรวจสอบองค์ประกอบอื่นร่วมด้วย เช่น Route Table, Public IP, Gateway และกฎ Firewall

ตัวอย่างการแบ่งระบบที่พบบ่อยคือวางเว็บเซิร์ฟเวอร์ในส่วนที่รับคำขอจากผู้ใช้ และวางฐานข้อมูลใน Private Subnet โดยอนุญาตให้เชื่อมต่อได้จากเว็บเซิร์ฟเวอร์ที่กำหนดเท่านั้น

❹ วิธีวางแผนแบ่ง Subnet บน Cloud

① สำรวจระบบและการเชื่อมต่อ

จดรายการทรัพยากรที่ต้องใช้งาน เช่น เว็บเซิร์ฟเวอร์ ฐานข้อมูล ระบบบริหารจัดการ และบริการที่ต้องเชื่อมต่อกับสำนักงาน จากนั้นระบุว่าระบบใดจำเป็นต้องสื่อสารกัน

② วางแผนช่วง IP

กำหนดช่วง IP ของเครือข่ายหลักและช่วงย่อยของแต่ละ Subnet ให้ไม่ทับซ้อนกัน ควรเผื่อพื้นที่สำหรับการเพิ่มเซิร์ฟเวอร์หรือระบบใหม่ และตรวจสอบไม่ให้ช่วง IP ซ้ำกับเครือข่ายสำนักงานหรือเครือข่าย Cloud อื่นที่ต้องเชื่อมต่อ

③ แบ่งตามหน้าที่และพื้นที่ให้บริการ

อาจแยก Subnet ตามหน้าที่ เช่น เว็บ ฐานข้อมูล และระบบจัดการ หรือแบ่งตาม Region และ Availability Zone ตามรูปแบบที่บริการ Cloud รองรับ ตัวอย่างเช่น Subnet ของ AWS อยู่ภายใน Availability Zone เดียว ส่วน Subnet ของ Google Cloud เป็นทรัพยากรระดับ Region รายละเอียดเหล่านี้ควรตรวจสอบกับผู้ให้บริการที่ใช้งาน

④ กำหนดเส้นทางและกฎ Firewall

ตรวจสอบว่าแต่ละ Subnet ต้องรับส่งข้อมูลไปที่ใด แล้วกำหนด Route Table และกฎ Firewall ให้ตรงกับความจำเป็น เปิดเฉพาะพอร์ตและแหล่งที่มาที่ต้องใช้จริง

⑤ ทดสอบการเชื่อมต่อ

หลังตั้งค่า ควรทดสอบทั้งเส้นทางที่ต้องใช้งานและเส้นทางที่ต้องการปิด เช่น ตรวจว่าเว็บเซิร์ฟเวอร์เชื่อมต่อฐานข้อมูลได้ แต่ผู้ใช้อินเทอร์เน็ตไม่สามารถเชื่อมต่อฐานข้อมูลโดยตรง

❺ ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยในการแบ่ง Subnet

  • กำหนดช่วง IP ซ้ำกับสำนักงานหรือเครือข่ายอื่น
  • แบ่งช่วง IP เล็กเกินไปจนเพิ่มทรัพยากรในอนาคตได้ยาก
  • เข้าใจว่า Subnet ที่ตั้งชื่อว่า Private จะถูกปิดจากอินเทอร์เน็ตโดยอัตโนมัติ
  • ตั้ง Route Table หรือกฎ Firewall ไม่ตรงกับการใช้งาน
  • วางระบบที่ต้องการความปลอดภัยสูงไว้ใน Subnet ที่เปิดการเชื่อมต่อกว้างเกินไป
  • ไม่จัดทำผังเครือข่าย ทำให้ตรวจสอบและแก้ปัญหาภายหลังได้ยาก

ทีมงานที่ศึกษาแนวทาง Cloud Networking ของ ComSiam สามารถนำหลักการแบ่ง Subnet ไปปรับใช้ โดยตรวจสอบชื่อเมนูและข้อกำหนดของผู้ให้บริการ Cloud ที่เลือกใช้ประกอบเสมอ

สรุป

Subnet คือเครือข่ายย่อยภายใน VPC หรือ Virtual Network ใช้แบ่งทรัพยากรตามหน้าที่ ควบคุมเส้นทางข้อมูล และกำหนดกฎความปลอดภัย การวางแผนช่วง IP การแยก Public และ Private Subnet รวมถึงการตรวจสอบ Route Table และ Firewall ช่วยให้เครือข่าย Cloud เป็นระเบียบและดูแลได้ง่ายขึ้น

ComSiam แนะนำให้เริ่มจากการสำรวจระบบและการเชื่อมต่อที่จำเป็น ก่อนแบ่ง Subnet และกำหนดกฎเข้าถึง เพื่อให้โครงสร้างเครือข่ายเหมาะกับการใช้งานจริงและขยายต่อได้