เก็บข้อมูลบน Cloud ปลอดภัยแค่ไหน? เช็กความเสี่ยงก่อนฝากไฟล์

การเก็บข้อมูลบน Cloud สามารถปลอดภัยได้ หากผู้ให้บริการมีมาตรการป้องกันที่เหมาะสมและผู้ใช้ตั้งค่าบัญชีอย่างรอบคอบ แต่ไม่มีบริการใดรับประกันความปลอดภัยได้ทั้งหมด ความเสี่ยงอาจเกิดจากรหัสผ่านรั่ว การแชร์ไฟล์ผิดคน การตั้งค่าสาธารณะ การหลอกขโมยบัญชี หรือการลบข้อมูลโดยไม่ตั้งใจ จึงควรตรวจทั้งมาตรการของผู้ให้บริการและวิธีใช้งานของตนเองก่อนนำข้อมูลสำคัญขึ้น Cloud

❶ Cloud ปลอดภัยหรือไม่?

คำตอบคือ ปลอดภัยได้ แต่ขึ้นอยู่กับบริการ การตั้งค่า และพฤติกรรมผู้ใช้ ผู้ให้บริการ Cloud อาจมีระบบรักษาความปลอดภัยสำหรับโครงสร้างพื้นฐาน เช่น การควบคุมการเข้าถึงศูนย์ข้อมูล การเข้ารหัส และการติดตามเหตุการณ์ แต่ผู้ใช้ยังต้องดูแลบัญชี สิทธิ์เข้าถึง อุปกรณ์ และการแชร์ข้อมูลตามขอบเขตของบริการ

ตัวอย่างเช่น บัญชีที่ใช้ MFA และแชร์ไฟล์เฉพาะผู้รับที่กำหนด มักลดความเสี่ยงได้มากกว่าบัญชีที่ใช้รหัสผ่านซ้ำและเปิดลิงก์ให้ทุกคนเข้าถึง อย่างไรก็ตาม การมีมาตรการเหล่านี้ก็ไม่ได้ทำให้ความเสี่ยงเป็นศูนย์

① ปัจจัยที่มีผลต่อความปลอดภัย

ก่อนเลือกหรือใช้งาน Cloud ให้พิจารณาปัจจัยต่อไปนี้

  • ความปลอดภัยของบัญชี: มี MFA หรือไม่ และตรวจสอบอุปกรณ์ที่เข้าสู่ระบบได้หรือไม่
  • การควบคุมสิทธิ์: กำหนดได้หรือไม่ว่าใครดู แก้ไข ดาวน์โหลด หรือแชร์ไฟล์ได้
  • การปกป้องข้อมูล: มีการเข้ารหัสข้อมูลระหว่างส่งและขณะจัดเก็บหรือไม่
  • การสำรองและกู้คืน: มีประวัติไฟล์ ถังขยะ หรือระบบสำรองข้อมูลตามเงื่อนไขใด
  • การแจ้งเตือนและบันทึกกิจกรรม: ตรวจสอบการเข้าสู่ระบบและการเปลี่ยนแปลงสำคัญได้หรือไม่
  • ความเหมาะสมของบริการ: เงื่อนไขและการตั้งค่ารองรับประเภทข้อมูลที่ต้องการจัดเก็บหรือไม่

❷ ความเสี่ยงที่ควรรู้ก่อนฝากไฟล์

① บัญชีถูกขโมยหรือถูกหลอกให้เปิดเผยรหัสผ่าน

อีเมลหรือหน้าเข้าสู่ระบบปลอมอาจหลอกให้ผู้ใช้กรอกรหัสผ่าน เมื่อผู้โจมตีเข้าบัญชีได้ ก็อาจดู ดาวน์โหลด ลบ หรือแชร์ข้อมูลต่อได้ ควรเข้า Cloud ผ่านแอปหรือเว็บไซต์ทางการ เปิด MFA และอย่ากดลิงก์เข้าสู่ระบบจากข้อความที่ไม่แน่ใจ

② แชร์ไฟล์ผิดคนหรือเปิดเป็นสาธารณะ

ลิงก์ที่ตั้งค่าให้ “ทุกคนที่มีลิงก์” เข้าถึงได้ อาจถูกส่งต่อไปยังบุคคลอื่นโดยผู้ใช้ไม่รู้ตัว ก่อนแชร์ควรตรวจผู้รับ ระดับสิทธิ์ และวันหมดอายุของลิงก์ หากเป็นข้อมูลสำคัญ ควรจำกัดการเข้าถึงเฉพาะบัญชีที่ระบุชื่อได้

③ อุปกรณ์ติดมัลแวร์หรือถูกขโมย

อุปกรณ์ที่เข้าสู่ระบบ Cloud ค้างไว้ อาจทำให้ผู้อื่นเข้าถึงไฟล์ได้เมื่ออุปกรณ์สูญหาย ควรใช้รหัสล็อกหน้าจอ เปิดการค้นหาและล็อกอุปกรณ์จากระยะไกลเมื่อบริการรองรับ และออกจากระบบของอุปกรณ์ที่หายไปโดยเร็ว

④ ข้อมูลถูกลบหรือเปลี่ยนแปลงโดยไม่ตั้งใจ

การซิงก์ไฟล์ทำให้ข้อมูลเปลี่ยนตามกันระหว่างอุปกรณ์ หากลบหรือแก้ไขผิด ไฟล์ที่ซิงก์อาจเปลี่ยนตามไปด้วย ควรตรวจว่าบริการเก็บประวัติไฟล์และไฟล์ที่ลบไว้นานเท่าใด พร้อมมีข้อมูลสำรองแยกสำหรับไฟล์สำคัญ

❸ วิธีตรวจสอบว่า Cloud ที่ใช้อยู่เหมาะกับข้อมูลหรือไม่

① อ่านรายละเอียดการปกป้องบัญชีและข้อมูล

ตรวจสอบว่าบริการรองรับ MFA การแจ้งเตือนกิจกรรม และการจัดการอุปกรณ์หรือไม่ ดูด้วยว่าผู้ใช้สามารถกำหนดสิทธิ์การแชร์และยกเลิกการเข้าถึงได้อย่างไร

② ตรวจเงื่อนไขการเก็บและกู้คืนข้อมูล

บริการแต่ละแห่งอาจมีข้อกำหนดเรื่องระยะเวลาเก็บไฟล์ที่ลบ ประวัติการแก้ไข พื้นที่จัดเก็บ และการกู้คืนที่ต่างกัน อย่าคิดว่าไฟล์ที่ลบไปแล้วจะกู้คืนได้ตลอดเวลา ควรอ่านเงื่อนไขและทดลองกู้คืนไฟล์ที่ไม่สำคัญก่อน

③ แยกประเภทข้อมูลก่อนอัปโหลด

จัดข้อมูลเป็นกลุ่ม เช่น ข้อมูลทั่วไป ข้อมูลส่วนบุคคล และข้อมูลสำคัญของธุรกิจ จากนั้นกำหนดว่าไฟล์ประเภทใดเก็บบนบริการใด ใครเข้าถึงได้ และต้องเข้ารหัสหรือสำรองเพิ่มหรือไม่ 🔐

หากเป็นองค์กร ควรตรวจข้อกำหนดภายในและกฎหมายที่เกี่ยวข้องก่อนนำข้อมูลลูกค้าหรือข้อมูลอ่อนไหวขึ้น Cloud แนวทางของ ComSiam คือเริ่มจากระบุชนิดข้อมูลและผู้ที่ต้องเข้าถึง แล้วจึงเลือกบริการและตั้งค่าสิทธิ์ให้สอดคล้องกับความจำเป็น

❹ เช็กลิสต์ก่อนเก็บข้อมูลสำคัญบน Cloud

ก่อนอัปโหลดไฟล์สำคัญ ลองตรวจรายการต่อไปนี้

  • เปิด MFA ให้บัญชี Cloud แล้ว
  • ใช้รหัสผ่านไม่ซ้ำกับบริการอื่น
  • เข้าใช้ผ่านแอปหรือเว็บไซต์ทางการ
  • ตรวจสอบผู้รับและสิทธิ์ก่อนแชร์ไฟล์
  • ปิดลิงก์สาธารณะที่ไม่จำเป็น
  • ตรวจสอบอุปกรณ์ที่ลงชื่อเข้าใช้บัญชี
  • เข้าใจเงื่อนไขการกู้คืนไฟล์ที่ถูกลบหรือแก้ไข
  • มีข้อมูลสำรองแยกสำหรับไฟล์ที่ห้ามสูญหาย
  • กำหนดผู้รับผิดชอบและสิทธิ์เข้าถึงให้ชัดเจน

Cloud เป็นทางเลือกที่สะดวกสำหรับจัดเก็บและเข้าถึงข้อมูล แต่ความปลอดภัยขึ้นอยู่กับการเลือกบริการและการใช้งานร่วมกัน ไม่มีคำตอบเดียวว่า Cloud ทุกแห่งปลอดภัยหรือไม่ปลอดภัย ให้ประเมินประเภทข้อมูล ตรวจมาตรการที่มี และตั้งค่าบัญชีให้เหมาะกับความเสี่ยง

หมั่นทบทวนสิทธิ์และไฟล์ที่แชร์ไว้ โดยเฉพาะเมื่อมีผู้ใช้ใหม่ อุปกรณ์สูญหาย หรือเปลี่ยนวิธีทำงาน ComSiam แนะนำให้ทดสอบการกู้คืนไฟล์สำคัญเป็นระยะ เพื่อให้รู้ล่วงหน้าว่าจะกู้ข้อมูลได้อย่างไรเมื่อเกิดเหตุจริง