Browser Cache กับ Server Cache ต่างกันอย่างไร? เลือกใช้แบบไหนดี

Browser Cache และ Server Cache ต่างก็ช่วยลดเวลาที่เว็บไซต์ใช้ในการส่งข้อมูล แต่ทำงานคนละฝั่ง Browser Cache เก็บไฟล์ไว้ในเบราว์เซอร์ของผู้เข้าชม ส่วน Server Cache เก็บข้อมูลไว้ที่เซิร์ฟเวอร์หรือระบบที่เชื่อมต่อกับเซิร์ฟเวอร์

สำหรับเว็บไซต์ WordPress สามารถใช้ทั้งสองแบบร่วมกันได้ หากตั้งค่าให้เข้ากันและไม่แคชข้อมูลที่เปลี่ยนตามผู้ใช้ แนวทางของ ComSiam คือเริ่มจากทำความเข้าใจว่าต้องการลดงานส่วนใด แล้วเลือกแคชให้เหมาะกับประเภทข้อมูล

❶ Browser Cache คืออะไร?

Browser Cache คือการให้เบราว์เซอร์ของผู้เข้าชมเก็บไฟล์บางประเภทไว้ในเครื่อง เช่น รูปภาพ ไฟล์ CSS, JavaScript หรือฟอนต์ เมื่อผู้เข้าชมกลับมาเปิดหน้าเดิมหรือหน้าอื่นที่ใช้ไฟล์ซ้ำ เบราว์เซอร์อาจนำไฟล์จากแคชมาใช้ แทนการดาวน์โหลดใหม่ทั้งหมด

① เหมาะกับไฟล์ที่ไม่เปลี่ยนบ่อย

ไฟล์รูปภาพ โลโก้ และไฟล์ตกแต่งที่เปลี่ยนไม่บ่อย มักเหมาะกับการเก็บไว้ในเบราว์เซอร์

② ช่วยผู้เข้าชมที่กลับมาใช้งาน

ประโยชน์เห็นได้ชัดเมื่อผู้เข้าชมกลับมาเปิดเว็บไซต์ หรือเปลี่ยนไปยังหน้าอื่นที่ใช้ไฟล์ชุดเดิม

③ ต้องจัดการเมื่อมีการเปลี่ยนไฟล์

หากแก้ไขไฟล์แต่ใช้ชื่อเดิม ผู้เข้าชมบางคนอาจยังเห็นไฟล์เวอร์ชันเก่าจากแคช จึงควรใช้ระบบที่ปรับรุ่นไฟล์หรือจัดการการหมดอายุของแคชอย่างเหมาะสม

❷ Server Cache คืออะไร?

Server Cache คือการเก็บข้อมูลไว้ที่เซิร์ฟเวอร์หรือระบบที่ให้บริการเว็บไซต์ เพื่อลดการประมวลผลซ้ำก่อนส่งหน้าเว็บให้ผู้เข้าชม ประเภทที่พบได้บน WordPress ได้แก่ Page Cache, Object Cache และแคชระดับเซิร์ฟเวอร์บางชนิด

① Page Cache

เก็บหน้าเว็บที่สร้างเสร็จแล้วไว้ เมื่อมีผู้เข้าชมหน้าเดิม ระบบอาจส่งสำเนาที่แคชไว้แทนการให้ WordPress ประมวลผลหน้าใหม่ทุกครั้ง

② Object Cache

เก็บผลลัพธ์จากการเรียกข้อมูลซ้ำ เช่น ข้อมูลที่ดึงจากฐานข้อมูล เพื่อช่วยลดงานในบางส่วนของเว็บไซต์

③ แคชระดับเซิร์ฟเวอร์

ผู้ให้บริการโฮสติ้งอาจมีระบบแคชหรือการเพิ่มประสิทธิภาพของเซิร์ฟเวอร์ให้ ควรตรวจสอบว่าระบบทำงานอย่างไรและมีการเปิดใช้อยู่แล้วหรือไม่ ก่อนติดตั้งปลั๊กอินที่ทำหน้าที่ซ้ำกัน

❸ Browser Cache กับ Server Cache ต่างกันอย่างไร?

ประเด็น	Browser Cache	Server Cache
เก็บข้อมูลไว้ที่ใด	เบราว์เซอร์ของผู้เข้าชม	เซิร์ฟเวอร์หรือระบบแคชที่เกี่ยวข้อง
ช่วยลดงานส่วนใด	ลดการดาวน์โหลดไฟล์ซ้ำของผู้เข้าชม	ลดการประมวลผลหรือสร้างข้อมูลซ้ำที่ฝั่งเว็บไซต์
เหมาะกับข้อมูลแบบใด	รูปภาพ CSS, JavaScript และฟอนต์	หน้าเว็บหรือผลลัพธ์ที่ WordPress สร้างซ้ำ
ได้ประโยชน์เมื่อใด	เมื่อกลับมาเปิดเว็บหรือใช้ไฟล์เดิมอีก	เมื่อมีคำขอหน้าเว็บหรือข้อมูลที่แคชไว้
ปัญหาที่อาจพบ	เห็นไฟล์เก่าหลังเว็บไซต์เปลี่ยน	เห็นหน้าเก่าหรือข้อมูลผู้ใช้ไม่ตรง หากตั้งค่าไม่เหมาะสม

ทั้งสองแบบทำงานคนละหน้าที่ จึงไม่ได้จำเป็นต้องเลือกใช้เพียงแบบเดียว เว็บไซต์จำนวนมากใช้ Browser Cache กับไฟล์ที่เหมาะสม และใช้ Server Cache กับหน้าเว็บหรือข้อมูลที่ไม่เปลี่ยนตามผู้ใช้

❹ ควรเลือกใช้แบบไหนดี?

เลือกตามปัญหาที่ต้องการแก้ หากเว็บไซต์ต้องดาวน์โหลดรูปภาพและไฟล์เดิมซ้ำบ่อย Browser Cache อาจช่วยลดการดาวน์โหลดซ้ำ ส่วนหาก WordPress ใช้เวลาประมวลผลหน้าเว็บหรือเรียกข้อมูลเดิมจากฐานข้อมูล Server Cache อาจช่วยลดงานฝั่งเซิร์ฟเวอร์

① เว็บไซต์บทความหรือเว็บไซต์เนื้อหา

อาจใช้ Page Cache กับหน้าบทความที่เปลี่ยนไม่บ่อย และใช้ Browser Cache กับรูปภาพและไฟล์ตกแต่ง

② เว็บไซต์ร้านค้า

อาจใช้แคชกับหน้าเนื้อหาทั่วไป แต่ควรระวังหน้าตะกร้าสินค้า ชำระเงิน และบัญชีผู้ใช้ ซึ่งมีข้อมูลเปลี่ยนตามผู้เข้าชม

③ เว็บไซต์สมาชิกหรือระบบเข้าสู่ระบบ

ต้องตรวจให้แน่ใจว่าหน้าและข้อมูลเฉพาะบัญชีไม่ถูกส่งจากแคชให้ผู้ใช้อื่น

④ เว็บไซต์ที่ใช้โฮสติ้งพร้อมระบบแคช

ตรวจระบบที่โฮสติ้งเปิดให้อยู่ก่อน แล้วค่อยเลือกปลั๊กอินเสริมเฉพาะส่วนที่ยังจำเป็น

❺ ใช้ Browser Cache และ Server Cache ร่วมกันอย่างไร

เว็บไซต์ WordPress สามารถใช้ทั้งสองแบบร่วมกันได้ โดยให้แต่ละระบบจัดการข้อมูลที่เหมาะสม Browser Cache ดูแลการเก็บไฟล์ไว้ในเบราว์เซอร์ ส่วน Server Cache ลดการประมวลผลที่ฝั่งเว็บไซต์

ก่อนเปิดใช้งาน ให้ตรวจว่าปลั๊กอิน โฮสติ้ง และ CDN มีระบบแคชซ้ำกันหรือไม่ จากนั้นตั้งค่าเป็นลำดับและทดสอบหน้าเว็บจริง หลีกเลี่ยงการเปิดค่าขั้นสูงหลายรายการพร้อมกัน เพราะหากเกิดปัญหาจะหาสาเหตุได้ยาก

❻ วิธีล้างแคชเมื่อแก้เว็บไซต์แล้วไม่เห็นการเปลี่ยนแปลง

เมื่อแก้เนื้อหา รูปภาพ หรือการตั้งค่า ผู้เข้าชมอาจยังเห็นข้อมูลเก่าจากแคชคนละชั้น ควรตรวจและล้างเฉพาะระบบที่เกี่ยวข้อง

① ล้าง Server Cache

ล้างแคชจากปลั๊กอินหรือโฮสติ้งที่จัดเก็บหน้าเว็บและข้อมูลฝั่งเซิร์ฟเวอร์

② ล้างแคชของ CDN หากใช้บริการนี้

หากไฟล์หรือหน้าเว็บถูกเก็บไว้ผ่าน CDN ให้ล้างแคชในระบบนั้นด้วยเมื่อจำเป็น

③ ทดสอบ Browser Cache

เปิดหน้าเว็บในหน้าต่างส่วนตัวหรือเบราว์เซอร์อื่นเพื่อเปรียบเทียบ หากยังพบไฟล์เก่า ให้ตรวจการหมดอายุของ Browser Cache หรือชื่อไฟล์ที่ใช้อยู่

④ ตรวจหน้าเว็บและฟังก์ชันสำคัญ

ทดสอบหน้าแรก บทความ แบบฟอร์ม การเข้าสู่ระบบ และหน้าร้านค้า เพื่อยืนยันว่าการล้างแคชไม่ทำให้ข้อมูลหรือการทำงานผิดปกติ

❼ ข้อควรระวังในการตั้งค่าแคช

อย่าแคชทุกหน้าโดยไม่ตรวจว่าเนื้อหาเปลี่ยนตามผู้ใช้หรือไม่ โดยเฉพาะข้อมูลสมาชิก ตะกร้าสินค้า และขั้นตอนชำระเงิน นอกจากนี้ การเก็บไฟล์ไว้นานเกินไปอาจทำให้ผู้เข้าชมเห็นไฟล์เวอร์ชันเก่า หลังเปลี่ยนธีมหรือแก้ไฟล์จึงควรทดสอบจากเบราว์เซอร์ที่ไม่เคยเปิดเว็บ หรือใช้หน้าต่างส่วนตัว

ComSiam แนะนำให้สำรองข้อมูลก่อนปรับระบบแคช และเปลี่ยนค่าทีละรายการ หากหน้าเว็บเพี้ยนหรือข้อมูลไม่อัปเดต ให้ย้อนการตั้งค่าล่าสุดและตรวจว่าแคชทำงานซ้ำซ้อนอยู่หรือไม่

สรุป: ใช้แคชให้ตรงกับข้อมูลที่ต้องการเก็บ

Browser Cache เก็บไฟล์ไว้ในเบราว์เซอร์ของผู้เข้าชม ส่วน Server Cache เก็บหน้าเว็บหรือข้อมูลไว้ฝั่งเซิร์ฟเวอร์เพื่อช่วยลดการประมวลผลซ้ำ ทั้งสองแบบใช้ร่วมกันได้ แต่ต้องตั้งค่าให้เหมาะกับเว็บไซต์และยกเว้นหน้าที่มีข้อมูลเฉพาะผู้ใช้

ก่อนเปิดแคช ให้ตรวจระบบที่โฮสติ้งมีอยู่แล้ว เลือกใช้ทีละส่วน และทดสอบการแสดงผลหลังตั้งค่า วิธีนี้ช่วยให้ ComSiam ลดการทำงานซ้ำของเว็บไซต์ พร้อมลดปัญหาการแสดงข้อมูลเก่าหรือข้อมูลของผู้ใช้ผิดคน