วิธีจอง IP DHCP Reservation บน Windows Server 2025 แบบละเอียด

DHCP Reservation คือหนึ่งในฟีเจอร์สำคัญของ Windows Server 2025 ที่ช่วยให้อุปกรณ์บางตัวได้รับ IP เดิมตลอด แม้จะใช้ DHCP ก็ตาม

ฟีเจอร์นี้สำคัญมากสำหรับอุปกรณ์ที่ต้องใช้ IP คงที่ เช่น:

• Printer
• NAS
• CCTV
• Access Point
• Server
• IP Phone

หลายองค์กรตั้ง Static IP ที่ตัวอุปกรณ์เอง แต่จริงๆ แล้ว DHCP Reservation เป็นวิธีที่จัดการง่ายกว่า และควบคุมจากศูนย์กลางได้ดีกว่า ซึ่งทีม comsiam มักใช้วิธีนี้ในงานวางระบบองค์กรจริง

บทความนี้จะสอนการตั้งค่า DHCP Reservation แบบละเอียด พร้อมแนวทางใช้งานจริงในองค์กร

---

① DHCP Reservation คืออะไร

Reservation คือ:
การ “จอง IP” ให้ MAC Address เดิม

ผลลัพธ์:
อุปกรณ์จะได้ IP เดิมทุกครั้ง

แม้จะใช้ DHCP ก็ตาม

---

② Reservation ต่างจาก Static IP ยังไง

Static IP

ตั้งที่ตัวอุปกรณ์เอง

ข้อเสีย:

• จัดการยาก
• จำยาก
• เปลี่ยนยาก

---

DHCP Reservation

ตั้งที่ DHCP Server

ข้อดี:

• จัดการจากศูนย์กลาง
• เปลี่ยนง่าย
• ลด IP ชน

---

③ อุปกรณ์แบบไหนควรใช้ Reservation

เหมาะกับ:

• Printer
• NAS
• CCTV
• AP Wi-Fi
• Switch Management
• IP Phone

ไม่ควรใช้กับ:

• Guest Device
• Notebook ทั่วไป

---

④ สิ่งที่ต้องมี ก่อนตั้ง Reservation

ต้องมี:

• ติดตั้ง DHCP แล้ว
• มี Scope พร้อมใช้งาน
• รู้ MAC Address ของอุปกรณ์

---

⑤ วิธีเปิด DHCP Manager

เปิด:

Server Manager
> Tools
> DHCP

หรือใช้:

dhcpmgmt.msc

---

⑥ วิธีหา MAC Address ของเครื่อง

บน Windows ใช้:

ipconfig /all

ดูหัวข้อ:

Physical Address

ตัวอย่าง:

00-11-22-33-44-55

---

⑦ วิธีสร้าง DHCP Reservation

ใน DHCP Manager

เข้า:

IPv4
> Scope
> Reservations

คลิกขวา:

New Reservation

---

⑧ วิธีกรอกข้อมูล Reservation

ตัวอย่าง:

Reservation Name: Printer01
IP Address: 192.168.1.50
MAC Address: 001122334455

Description:
ใส่เพิ่มเติมได้

---

⑨ วิธีเลือกประเภท Reservation

เลือก:

Both

รองรับ:

• DHCP
• BOOTP

องค์กรทั่วไปใช้ Both ได้เลย

---

⑩ วิธีตรวจสอบว่า Reservation ทำงานแล้วหรือยัง

ที่ Client:

ipconfig /release
ipconfig /renew

จากนั้น:

ipconfig

ควรได้ IP ที่จองไว้

---

⑪ วิธีดู Lease ของ Reservation

ใน DHCP Manager

เข้า:

Address Leases

จะเห็น:

• IP
• Hostname
• MAC Address

---

⑫ วิธีแก้ Reservation ไม่ทำงาน

ตรวจสอบ:

• MAC Address ถูกไหม
• IP ซ้ำหรือไม่
• Scope ยัง Active ไหม
• Client ใช้ DHCP หรือไม่

---

⑬ วิธีลบ Reservation

คลิกขวา Reservation

เลือก:

Delete

---

⑭ วิธีแก้ IP ชนกัน

หากมี Static IP ชนกับ Reservation

ให้:

• เปลี่ยน IP
• หรือเพิ่ม Exclusion Range

---

⑮ วิธีใช้ Reservation กับ Printer

นิยมมากที่สุด

ข้อดี:

• Printer ได้ IP เดิมตลอด
• Share Printer ง่าย
• ไม่ต้องตั้ง Static IP ที่เครื่อง

---

⑯ วิธีใช้ Reservation กับ NAS

เหมาะมากสำหรับ:

• Synology
• QNAP

ช่วยให้:

• Map Drive เสถียร
• Backup ไม่หลุด

---

⑰ วิธีใช้ Reservation กับ Access Point

เหมาะกับ:

• Wi-Fi Controller
• AP จำนวนมาก

ช่วยให้:

• Remote จัดการง่าย
• หา AP เจอเร็ว

---

⑱ วิธี Export DHCP Configuration

ใช้ PowerShell:

Export-DhcpServer -File C:\dhcp.txt

ช่วย Backup Reservation ทั้งหมด

---

⑲ วิธี Import DHCP Configuration

ใช้:

Import-DhcpServer -File C:\dhcp.txt

เหมาะสำหรับ:

• ย้าย Server
• Disaster Recovery

---

⑳ แนวทาง Reservation ที่ดีสำหรับองค์กร

แนะนำ:

• แยกช่วง Printer
• แยกช่วง NAS
• ตั้งชื่อมาตรฐาน
• Document MAC Address
• Backup DHCP

หลายองค์กรใช้ Static IP กระจัดกระจายจนบริหารยาก ซึ่งทีม comsiam มักแนะนำให้ใช้ DHCP Reservation แทนเกือบทั้งหมด

---

㉑ สิ่งที่ไม่ควรทำ

ไม่ควร:

• จอง IP ชนกับ Scope
• ใช้ MAC ผิด
• มี DHCP หลายตัวแจก IP เดียวกัน
• ใช้ Reservation แบบสุ่มไม่มีแผน

---

㉒ ตัวอย่างแผน IP ที่ดี

ตัวอย่าง:

192.168.1.1-20 → Server
192.168.1.21-50 → Network Device
192.168.1.51-80 → Printer
192.168.1.100-200 → Client DHCP

---

㉓ สรุป

DHCP Reservation บน Windows Server 2025 เป็นวิธีที่ช่วยให้อุปกรณ์สำคัญได้รับ IP เดิมเสมอ โดยยังคงบริหารผ่าน DHCP จากศูนย์กลางได้

ข้อดีสำคัญ:

• ลด IP ชน
• จัดการง่าย
• เปลี่ยนง่าย
• เหมาะกับองค์กร

โดยเฉพาะ Printer, NAS และอุปกรณ์ Network ต่างๆ Reservation ถือเป็น Best Practice ที่ควรใช้ในระบบองค์กรสมัยใหม่