เครื่องพิมพ์ 3D พิมพ์ชิ้นงานเป็นเส้นหรือหลุดชั้น แก้แบบไหน

งานพิมพ์ 3D ที่มีเส้นใยบาง ๆ พาดระหว่างส่วนต่าง ๆ กับชิ้นงานที่แยกหรือแตกตามแนวชั้น เป็นคนละอาการและมีสาเหตุต่างกัน บทความนี้เน้นเครื่อง FDM ที่ใช้เส้นพลาสติก ให้สังเกตลักษณะงานก่อนปรับค่า เพื่อแก้ได้ตรงจุด

① ถ้ามีเส้นใยพาดระหว่างชิ้นงาน

เส้นใยที่ยืดจากจุดหนึ่งไปยังอีกจุดหนึ่งระหว่างที่หัวพิมพ์เคลื่อนที่ มักเรียกว่า Stringing หรือ Oozing สาเหตุอาจเกี่ยวกับอุณหภูมิหัวฉีด การตั้งค่า Retraction หรือความชื้นในเส้นพลาสติก

เริ่มจากเลือกโปรไฟล์วัสดุให้ตรงกับเส้นที่ใช้ แล้วตรวจค่า Retraction ใน Slicer หากเส้นยังเกิดมาก ให้ทดลองลดอุณหภูมิหัวฉีดทีละน้อยภายในช่วงที่ผู้ผลิตวัสดุแนะนำ และพิมพ์ชิ้นทดสอบเปรียบเทียบ

② ตรวจสภาพและการเก็บเส้นพลาสติก

เส้นพลาสติกบางชนิดดูดความชื้นได้ หากเก็บในที่ชื้นอาจทำให้เกิดเส้นใยหรือผิวงานผิดปกติ ตรวจบรรจุภัณฑ์และคำแนะนำของผู้ผลิตเกี่ยวกับการเก็บหรืออบแห้ง

หากจะอบเส้นพลาสติก ให้ใช้ค่าอุณหภูมิและเวลาที่ผู้ผลิตวัสดุระบุ อย่าใช้ค่าทั่วไปกับวัสดุทุกชนิด เพราะเส้นพลาสติกแต่ละประเภทมีข้อกำหนดต่างกัน

③ ถ้าชิ้นงานแยกหรือแตกตามแนวชั้น

การหลุดชั้นหรือ Layer Separation มักเห็นเป็นรอยแยกแนวนอนระหว่างชั้น ตรวจว่าใช้โปรไฟล์วัสดุถูกต้อง อุณหภูมิหัวฉีดอยู่ในช่วงที่เหมาะสม และไม่ได้ตั้งพัดลมระบายความร้อนแรงเกินไปสำหรับวัสดุนั้น

หากเพิ่งปรับค่าเอง ให้กลับไปใช้โปรไฟล์มาตรฐานของเครื่องและวัสดุก่อน จากนั้นพิมพ์ชิ้นทดสอบ หากยังแยกชั้น ให้ปรับอุณหภูมิหรือการระบายความร้อนทีละรายการตามคู่มือวัสดุ

④ ตรวจสภาพแวดล้อมและการไหลของลม

ลมเย็นหรืออุณหภูมิรอบเครื่องที่เปลี่ยนมากอาจทำให้บางวัสดุเย็นตัวเร็วและยึดเกาะระหว่างชั้นได้ไม่ดี ตรวจตำแหน่งเครื่องและหลีกเลี่ยงลมโกรกโดยทำตามข้อแนะนำของผู้ผลิต

อย่าปิดเครื่องหรือดัดแปลงตู้ครอบโดยไม่ตรวจข้อกำหนดของรุ่น โดยเฉพาะวัสดุที่ต้องการการระบายอากาศหรือมีเงื่อนไขอุณหภูมิเฉพาะ

⑤ แก้ทีละอาการและทดสอบหลังปรับ

อาการ	สิ่งที่ควรตรวจ
มีเส้นใยบางพาดระหว่างส่วนต่าง ๆ	Retraction, อุณหภูมิหัวฉีด และความชื้นของเส้น
ผิวชิ้นงานมีรอยแยกตามแนวชั้น	โปรไฟล์วัสดุ อุณหภูมิ และการระบายความร้อน
ทั้งสองอาการเกิดพร้อมกัน	ชนิดวัสดุ สภาพเส้น และค่าที่ตั้งเองใน Slicer

หลังเปลี่ยนค่าแต่ละครั้ง ให้พิมพ์โมเดลทดสอบเดิมและเปรียบเทียบผล หลีกเลี่ยงการเปลี่ยนอุณหภูมิ Retraction และความเร็วพร้อมกัน เพราะจะระบุสาเหตุได้ยาก

⑥ เมื่อใดควรตรวจเครื่องหรือขอความช่วยเหลือ

ถ้าการพิมพ์ขาดช่วง วัสดุออกจากหัวฉีดไม่สม่ำเสมอ หรือมีเสียงผิดปกติ ให้ตรวจการป้อนเส้นและหัวฉีดตามคู่มือ หากใช้โปรไฟล์มาตรฐานและวัสดุที่ถูกต้องแล้วยังเกิดปัญหาเดิม อาจต้องตรวจระบบป้อนเส้นหรือชิ้นส่วนของเครื่อง

สรุปคือ เส้นใยพาดมักเริ่มตรวจที่ Retraction อุณหภูมิ และสภาพเส้นพลาสติก ส่วนชิ้นงานหลุดชั้นให้ตรวจโปรไฟล์ อุณหภูมิ และการระบายความร้อน ComSiam แนะนำให้แก้ทีละค่าและทดสอบด้วยโมเดลเดิมเพื่อเห็นผลชัดเจน

ก่อนปรับขั้นสูง ให้จดชนิดเส้นพลาสติก โปรไฟล์ และค่าที่เปลี่ยนไว้ หากยังมีปัญหา ให้ถ่ายภาพชิ้นงานและส่งข้อมูลเครื่องกับวัสดุให้ช่างตรวจ ComSiam สามารถช่วยจัดรายการข้อมูลเบื้องต้นสำหรับแจ้งศูนย์บริการได้