ออกแบบ Core / Distribution / Access Network แบบเข้าใจง่าย (อัปเดต 2026)


① 🔰 บทนำ: โครงสร้างดี ระบบนิ่งตั้งแต่วันแรก

หลายระบบขยายไปเรื่อย ๆ จน “พันกันทั้งระบบ” เพราะไม่มีโครงสร้างที่ชัดเจน บทนี้จะอธิบายโมเดล Core / Distribution / Access แบบเข้าใจง่าย ใช้ได้จริง ตั้งแต่บ้านขนาดใหญ่ไปจนถึงออฟฟิศและโรงงาน เพื่อให้ระบบไม่ตัน แก้ง่าย และขยายได้


② 🧠 โมเดล Core / Distribution / Access คืออะไร

เป็นแนวคิดแบ่งบทบาทอุปกรณ์เครือข่ายออกเป็น 3 ชั้น

  • Core → ศูนย์กลางความเร็วสูง
  • Distribution → กระจายและควบคุมทราฟฟิก
  • Access → เชื่อมต่ออุปกรณ์ผู้ใช้

อ่านเพิ่มเติมในบทนี้:
👉 โครงสร้างเครือข่าย


③ ⚡ ชั้น Core Network ทำหน้าที่อะไร

Core คือหัวใจของระบบ

หน้าที่หลัก

  • รับ–ส่งทราฟฟิกปริมาณมาก
  • เชื่อม Distribution ทุกจุด
  • ต้องเร็วและเสถียรที่สุด

แนวทางที่ใช้จริง

  • ใช้ Switch ความเร็วสูง (10G ขึ้นไป)
  • เชื่อมด้วย Fiber
  • อุปกรณ์น้อย แต่คุณภาพสูง

④ 🧩 ชั้น Distribution Network คืออะไร

Distribution คือชั้นกลาง

หน้าที่

  • รวมทราฟฟิกจาก Access
  • ทำ VLAN / Routing / Policy
  • ลดโหลดให้ Core

แนวคิดสำคัญ

  • ไม่ควรเป็นคอขวด
  • ควรเผื่อพอร์ตและความเร็ว

⑤ 🔌 ชั้น Access Network ทำอะไร

Access คือจุดที่ผู้ใช้สัมผัส

หน้าที่

  • ต่อคอมพิวเตอร์
  • ต่อกล้อง IP
  • ต่อ AP Wi-Fi
  • จ่าย PoE

แนวทาง

  • ใช้ Switch PoE ตามความจำเป็น
  • เน้นความยืดหยุ่น
  • เปลี่ยนหรือเพิ่มได้ง่าย

⑥ 📏 ตัวอย่างโครงสร้างแบบง่าย

ตัวอย่างที่พบบ่อย

  • บ้านใหญ่
    • Core + Access (ข้าม Distribution)
  • ออฟฟิศ
    • Core → Distribution → Access
  • โรงงาน
    • Core (Fiber) → Distribution (แต่ละโซน) → Access

ไม่จำเป็นต้องใช้ครบทุกชั้น ถ้าระบบเล็ก


⑦ 🧵 การเชื่อมต่อระหว่างชั้น

แนวทางมาตรฐาน

  • Core ↔ Distribution → Fiber 10G
  • Distribution ↔ Access → Fiber หรือ LAN
  • หลีกเลี่ยงการต่อพ่วงแบบลูกโซ่

โครงสร้างที่ดีจะ “ไหลเป็นชั้น” ไม่ย้อนกลับมั่ว


⑧ 🏠 บ้านควรใช้โมเดลนี้ไหม

คำตอบคือ “ใช้แนวคิดได้”

  • บ้านทั่วไป → Core + Access
  • Home Lab / Smart Home → เพิ่ม Distribution
  • บ้านหลายอาคาร → Core Fiber ชัดเจน

⑨ 🏢 ออฟฟิศและธุรกิจ

ข้อดีที่เห็นชัด

  • แยกปัญหาได้ง่าย
  • ขยายเฉพาะชั้นที่ต้องการ
  • ลดผลกระทบทั้งระบบ
  • ดูแลระยะยาวง่าย

⑩ ⚠️ ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

  • เอา Access มาทำหน้าที่ Core
  • Backbone วิ่งผ่าน Access
  • ไม่มีโครงสร้างชัดเจน
  • ขยายแบบแก้เฉพาะหน้า

⑪ 🧠 วิธีคิดแบบช่างระบบ

ช่างมืออาชีพจะ

  • แยกบทบาทอุปกรณ์
  • วาง Core ให้แข็งแรงก่อน
  • เผื่อความเร็ว Backbone
  • ออกแบบให้แก้เป็นจุด ๆ ได้

⑫ ✅ สรุป

โมเดล Core / Distribution / Access คือกรอบความคิดที่ช่วยให้ระบบเครือข่ายเป็นระเบียบ นิ่ง และขยายง่าย ไม่จำเป็นต้องซับซ้อนเกินขนาดระบบ แต่การแยกบทบาทให้ชัดตั้งแต่แรก จะช่วยลดปัญหา คุมต้นทุน และทำให้ระบบโตได้โดยไม่ต้องรื้อใหม่ทั้งชุด